Coraz więcej kobiet stawia na świadome planowanie ciąży. Oznacza to nie tylko odstawienie antykoncepcji i czekanie na pozytywny wynik testu, ale odpowiednie przygotowanie organizmu do tego wyjątkowego okresu w życiu. Dzięki temu zwiększamy szanse na zdrową ciążę, szczęśliwy poród i zdrowie dziecka oraz przyszłej mamy. Wyjaśniamy, czym jest prekoncepcja, dlaczego warto udać się do ginekologa przed planowaną ciążą, kiedy to zrobić oraz jakie badania należy wykonać.
Dlaczego warto planować ciążę z wyprzedzeniem?
Zanim na teście ciążowym pojawią się upragnione dwie kreski, warto dać organizmowi czas na przygotowanie się do ciąży. Planowanie macierzyństwa z odpowiednim wyprzedzeniem to inwestycja w zdrowie zarówno matki, jak i przyszłego dziecka. Ponadto poszukanie dobrego ginekologa i odbycie nawet pojedynczej wizyty może uchronić nas od komplikacji i niepotrzebnego stresu w czasie ciąży.
Ginekolodzy rekomendują rozpoczęcie przygotowań nawet rok wcześniej, ale minimalny zalecany okres to 3 miesiące przed planowanym poczęciem. To czas, w którym można między innymi uzupełnić niedobory minerałowo-witaminowe, z których dziecko będzie korzystało w pierwszych, kluczowych miesiącach życia płodowego, a także sprawdzić, czy nie ma przeciwwskazań do zajścia w ciążę. To również moment na modyfikację stylu życia – od lepszej diety, przez odstawienie używek, po zadbanie o zdrowy sen i redukcję stresu.

Wizyta prekoncepcyjna – na czym polega?
Czas przygotowań do ciąży w terminologii medycznej określany jest jako prekoncepcja. Wszystko rozpoczyna się od wizyty u ginekologa, podczas której przeprowadza on szczegółowy wywiad medyczny, pozwalający ocenić stan zdrowia przyszłej mamy. Pod uwagę brana jest nie tylko historia medyczna, ale też styl życia, przyjmowane leki, przebyte choroby, cykl menstruacyjny czy choroby występujące w rodzinie, bo na tej podstawie lekarz będzie mógł określić indywidualny plan przygotowań do ciąży oraz zlecić odpowiednie badania.
Badania prekoncepcyjne – jakie warto wykonać?
Lista badań prekoncepcyjnych jest długa i obejmuje różnorodne badania. Ginekolog zleca zazwyczaj morfologię krwi oraz badanie poziomu glukozy, które jest kluczowe w wykrywaniu cukrzycy, bo choroba ta w okresie ciąży może sprzyjać powikłaniom. Równie ważne jest oznaczenie grupy krwi, ponieważ pozwala wykryć ewentualną niezgodność grupową między matką a dzieckiem w zakresie czynnika Rh. Gdy grupa krwi matki ma czynnik Rh-, a ojca Rh+, konieczne jest monitorowanie poziomu przeciwciał antyRh.
Zobacz: → USG piersi – kiedy warto je wykonać?
Kluczowe są również badania w kierunku toksoplazmozy, cytomegalii, HIV czy wirusowego zapalenia wątroby typu B i C, bo choroby te mogą prowadzić do poważnych konsekwencji dla płodu, w tym stać się przyczyną poronienia. Oczywiście w ramach prekoncepcji warto też wykonać badanie poziomu hormonów, aby ocenić ryzyko poronienia lub przedwczesnego porodu. Ginekolog może także zlecić oznaczenie poziomu hormonów tarczycy, które są istotne dla prawidłowego rozwoju płodu.
Szczepienia przed ciążą
W przygotowaniach do ciąży ważne są też szczepienia. Jeśli kobieta nie była szczepiona przeciwko różyczce, ginekolog zleci badanie poziomu przeciwciał antyróżyczkowych i w przypadku ich braku zaleci szczepienie, po którym planowanie ciąży należy odłożyć na 2-3 miesiące. Podobnie sprawa wygląda w przypadku szczepienia przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, tylko w tym przypadku pełna odporność wymaga podania trzech dawek szczepionki w odstępie 30 dni. Warto rozważyć też szczepienie przeciwko krztuścowi, a jeśli starania o ciążę przypadają na okres jesienno-zimowy, ginekolog może też zalecić szczepienie przeciwko grypie.
Zobacz: → Nie wrzucaj zdjęć swoich dzieci na Facebooka – sprawdź, dlaczego!
Kontrola chorób przewlekłych
Jeśli przyszła mama cierpi na choroby przewlekłe, takie jak cukrzyca, nadciśnienie czy choroby tarczycy i stosuje z tego powodu leki, ginekolog podczas wizyty prekoncepcyjnej zweryfikuje ich bezpieczeństwo dla płodu i w razie potrzeby zmodyfikuje leczenie.
Kompleksowe przygotowanie do ciąży
Współczesna prekoncepcja uwzględnia nie tylko aspekty medyczne, ale także zdrowie w szerszym znaczeniu. Lekarz może więc zalecić ćwiczenia, które poprawią kondycję organizmu i przygotują go do zwiększonego obciążenia związanego z ciążą, a także przepisać suplementy, które uzupełnią ewentualne niedobory witamin i minerałów. Z kolei kobiety, które mają problem z samodzielnym rzuceniem palenia papierosów, na czas ciąży mogą uzyskać wsparcie w tym zakresie w postaci preparatów farmaceutycznych albo skierowania do specjalistycznych poradni leczenia uzależnień.
Pamiętaj!
Planowanie ciąży to czas, któremu warto poświęcić nieco uwagi. Zdrowa, świadoma i spokojna przyszła mama to najlepszy start dla dziecka, dlatego nie warto zostawiać tego etapu przypadkowi. Zaplanuj macierzyństwo i ciesz się tą piękną przygodą z poczuciem, że zrobiłaś wszystko, aby wejść w nią zdrowa i gotowa.
Artykuł edukacyjny przygotowany we współpracy z ginekologami Omega Clinic z Bydgoszczy.
#współpraca #artykułpartnera
fot. Canva, Pixabay